درگذشت پدرعود ایران


 
«منصور نریمان» که به عنوان «پدر عود ایران» شناخته می‌شود، از دنیا رفت. این هنرمند پیشکسوت که چندی پیش به‌دلیل عارضه ریوی در بیمارستان بستری شده بود، بامداد دیروز (چهارشنبه، ۲۴ تیرماه)‌دار فانی را وداع گفت. «اسکندر ابراهیمی زنجانی» که بعدها نام هنری‌اش را به «منصور نریمان» تغییر داد، کتاب‌های «۴۲ قطعه برای عود» و «ردیف موسیقی ایرانی برای بربت» را تالیف کرده است. 
 
دل‌مان به همین قدیمی‌ها و پیشکسوتان خوش است که آنها هم یکی‌یکی موسیقی ایران را تنها می‌گذارند و می‌روند. منصور نریمان یکی از همان قدیمی‌ها بود که فقط موسیقی نمی‌دانست، بلکه درس اخلاق نیز گرفته بود. از آن قدیمی‌ها که از صحبت‌هایش سیر نمی‌شوید. به گزارش ایسنا، او از ۱۸سالگی به نواختن‌سازعود رو آورد. در سال ۱۳۲۲ از طرف اداره انتشارات و رادیو مشهد دعوت به همکاری شد و حدود ۱۶ سال همکاری‌اش با رادیو مشهد ادامه پیدا کرد. سپس به شیراز رفت و مسئول شورای موسیقی رادیو شیراز شد. پس از چهار سال همکاری با این رادیو، به تهران آمد و در رادیو ایران به عنوان تک‌نواز عود شروع به کار و اجرای برنامه کرد. نریمان خودش گفته است: در عود استادی نداشتم، فقط از راه گوش کردن به رادیوی کشورهای همسایه، این‌ساز را آموختم و به محمد عبدالوهاب (خواننده و نوازنده بزرگ مصری) در رادیو قاهره نامه نوشتم و درباره کوک و بعضی مسائل این‌سازاز او سوالاتی پرسیدم و مسائلی را مطرح کردم. پس از چندی عبدالوهاب در جواب نامه من نوشت که کوک عود همانی است که خود شما انجام داده‌اید و خلاصه کل نظرات من را تایید کرد. نواختن عود توسط نریمان در کشورهای همسایه مورد توجه قرار گرفت، به‌طوری چند سال پیش منیر بشیر‌ (یکی از نوازندگان بزرگ عود موسیقی عرب) برای دیدن نریمان به ایران آمد و درباره این‌سازایرانی گفت‌وشنودی بین آنها رد و بدل شد و شیوه نواختن صحیح این‌سازرا با هم در میان گذاشتند. منصور نریمان همکاری خود را در برنامه «گل‌ها» همراه با خوانندگانی مانند محمودی خوانساری‌، اکبر گلپایگانی‌، حسین قوامی‌، محمدرضا شجریان، ایرج‌ خواجه‌امیری، نادر گلچین و... شروع کرد و در تلویزیون آن زمان نیز فعالیت داشت. نریمان علاقه فراوانی به عود داشت و کوشش زیادی کرد تا این‌ساز و نواختن آن را توسعه دهد، آن را به‌صورت تک‌نوازی درآورد و شاگردان زیادی نیز در این راه تربیت کرد. منصور نریمان خودش گفته است: کلاس اول دبیرستان بودم که با نواختن دستگاه‌ها و گوشه‌های موسیقی تا اندازه‌ای آشنایی پیدا کرده بودم، اما از نت بی‌اطلاع بودم و در مشهد هم آن زمان کسی نبود که به من کمک کند و‌ نت را بیاموزد‌. نامه‌ای به هنرستان عالی موسیقی و برای استاد خالقی نوشتم و مشکل خود را با ایشان در میان گذاشتم و نوشتم: در تهران غریب هستم و کسی را ندارم که نزد او بروم. استاد خالقی که در آن زمان رئیس هنرستان بودند، در جواب نوشتند: «پسرم‌! شما هم مانند فرزندان خود من هستید. می‌توانید بیایید در منزل من بمانید و به فرا گرفتن نت در هنرستان همت گمارید.» ولی پدرم اجازه نداد و من در نامه‌ای که بعدا برای این استاد بزرگوار فرستادم‌، پس از تشکر فراوان از لطف آن مرد هنرمند و هنردوست‌، خواستار آن شدم که از طریق مکاتبه، نت را به من بیاموزد و استاد هم یک قطعه از عکس امضاشده خود و دو جلد کتاب از دوره اول و دوم تالیف موسی معروفی و نصرالله زرین‌پنجه را که با رعایت کامل نظریات استاد علینقی وزیری چاپ شده بود، برایم فرستادند که هنوز آنها را دارم و برایم بسیار عزیز است و تا عمر دارم مدیون این استاد بی‌نظیر و عالی‌قدر خواهم بود. خالقی واقعا کاری کرد که من تسلط کافی به موسیقی را پیدا کردم. روزی که به تهران آمدم به قصد دست‌بوسی خالقی و زیارت او به منزلش رفتم، اما فهمیدم او دو سه روزی است که از دنیا رفته است. من هیچگاه خالقی را ندیدم و هر وقت یاد این موضوع می‌افتم، منقلب می‌شوم. منصور نریمان کنسرت‌های فراوانی برای موسسه‌های فرهنگی‌، هنری و عام‌المنفعه اجرا کرده که بیشتر آنها در بیمارستان ریوی شیراز بوده و بسیاری از هزینه‌های متفرقه آن را خودش متقبل می‌شده‌ است. او برای شناساندن هرچه بیشتر موسیقی اصیل ایران و‌سازعود که یکی از باستانی‌ترین سازهای ایرانی است‌، مسافرت‌های متعددی همراه با همایون خرم‌، علی تجویدی‌، حبیب‌الله بدیعی‌، فرهنگ شریف‌، علی اصغر بهاری‌، محمودی خوانساری‌، ایرج‌ خواجه‌امیری و جهانگیر ملک به کشورهای آلمان‌، انگلستان‌، ایتالیا، ترکیه‌ و ژاپن داشت و آهنگ‌های بسیاری ساخت که نخستین آنها «لالایی» نام داشت. منصور نریمان سال‌ها قبل براساس دعوت علی رهبری و وزارت فرهنگ و هنر سابق‌، در هنرستان عالی موسیقی ملی و دانشکده موسیقی در سمت استاد عود تدریس کرد و همکاری‌اش تا پایان سال ۱۳۵۸ ادامه داشت. 
لینک خبر :  http://armandaily.ir/?News_Id=۱۲۱۳۴۶